علوم تجربی سوم راهنمایی شهرستان مهاباد

 فرمول شیمیایی:

 اگر نام شیمیایی دو یا چند عنصر کنار هم نوشته شود و بیانگر تعداد عناصر و تعداد اتم ها می باشد.مثل :فرمول شیمیایی آب :H₂O (شامل دو عنصر و سه اتم)  یا C₆H₁₂O₆ (شامل 3 عنصر و 24 اتم)

پیوند کوالانسی : نیروی جاذبه ی قوی که اتم ها را در یک مولکول کنار هم نگه می دارد.مثل پیوند بین اتم اکسیژن و اتم های هیدروژن در مولکول آب.

 ترکیب مولکولی : هر ترکیبی که ذرات سازنده ی آن مولکول ها می باشند.مثل آب

            آب فراوان ترین ترکیب مولکولی جهان می باشد.

  یون:

 اتمی که الکترونی از آن گرفته می شود و یا الکترونی به آن اضافه می گردد.در نتیجه تعداد الکترون ها و تعداد پروتون های آن با هم برابر نیست.

  اگر از اتمی الکترونی گرفته شود در نتیجه تعداد الکترون های آن کمتر از تعداد پروتون های آن می باشد و به آن یون مثبت (کاتیون) می گویند.

 اگر به اتمی الکترونی اضافه شود در نتیجه تعداد الکترون های آن بیشتر از تعداد پروتون های می باشد و به آن یون منفی ( آنیون) می گویند.

 یون های همنام (هر دو منفی یا هر دو مثبت ) یکدیگر را می رانند و یون های ناهمنام ( یکی مثبت و دیگری منفی ) یکدیگر را جذب می کنند.

 پیوند یونی: نیروی جاذبه ی قوی که یون های ناهمنام را کنار یکدیگر نگه می دارد.   مثال: یون های مثبت سدیم و یون های منفی کلر به وسیله ی پیوند یونی کنار هم قرار می گیرند و تشکیل سدیم کلرید یا همان نمک خوراکی را می دهند.

      طرز تشکیل پیوند یونی:

   هنگامی که ترکیب های مولکولی در  آب حل می شوند یون های مثبت و منفی در آب پراکنده می شوند که این امر سبب افزایش رسانایی الکتریکی محلول می شود.

 به محلولی که جریان برق را از خود عبور می دهد الکترولیت و به محلولی که جریان برق را از خود عبور نمی دهد غیر الکترولیت می گویند.

  اسیدها و بازها :

 ویژگی اسیدها :  مزه ی ترش دارند و با فلزها و بازها واکنش می دهند.

 مثال: سرکه-آب لیمو- جوهر نمک- آسپیرین- ویتامینC -اسید معده

 ویژگی بازها : مزه ی تلخ دارند و آغشته شدن پوست دست به آن ها حالتی صابونی ایجاد می کند. مثال : جوش شیرین- مایع سفید کننده- گرد بازکننده ی لوله فاضلاب - مایع موجود در پوست پرتقال -صابون

  برای تشخیص اسیدها و بازها از یکدیگر از مواد خاصی استفاده می شود که به آن ها شناساگر می گویند.

   از جمله شناساگر های معروف می توان به کاغذ لیتموس ، فنل فتالین و برم تیمول و آب کلم قرمز اشاره کرد.

       برای تعیین میزان اسیدی یا بازی بودن یک محلول از مقیاس PH  استفاده می شود این مقیاس از صفر تا 14 تنظیم شده است که درجه 7 نشانه ی خنثی بودن و از 7 کمتر نشانه ی اسیدی بودن و از 7 بیشتر نشانه ی بازی بودن می باشد.

   تهیه ی آب کلم قرمز به عنوان شناساگر :

روش کار

1- 300 میلی لیتر آب را در بشر بزرگی گرم دهید تا آب به جوش آید. پس از به جوش آمدن آب، چراغ بونزن راخاموش کنید.

2- تا ارتفاع 5 سانتی متر، در لوله آزمایش، کلم قرمز خرد شده ریخته و آن قدر اتانول اضافه کنید که تکه های کلم به طور کامل در اتانول قرار گیرند. مخلوط را با قرار دادن لوله ی آزمایش در لیوان آب داغ، گرم نگه دارید. می توانید اتانول بیشتری اضافه کنید

3- محلول را با استفاده از یک قیف و کاغذ صافی، داخل یک بشر کوچک تر بریزید، تا باقی مانده ی کلم ها روی صافی بمانند.

4- این محلول را در چهار لوله آزمایش جداگانه، به چهار قسمت تقسیم کنید.

5- مواد زیر را به هر لوله ی آزمایش اضافه کنید:

به رنگ محلول های چهار لوله ی آزمایش توجه داشته باشید.

6- جدول زیر را کپی کرده و نتایج خود را در آن بنویسید:

7- الف) محلول عصاره کلم قرمز در اسید چه رنگی می شود؟

ب) محلول عصاره کلم قرمز در قلیا چه رنگی می شود؟

ج) آب غوره اسید است یا قلیا؟

د) محلول جوش شیرین اسید است یا قلیا؟